Veldwachter Slaman

Leidschendam - Hoe kwam het dat Johannes Slaman (1831-1915) geen veldwachter kon worden in Veur? De militair die woonachtig was in Veur, leek een prima kandidaat om veldwachter te worden. Zelfs een handtekeningenactie mocht niet baten. Waarom lag Thomas Roering, burgemeester van 1861 tot 1881, dwars?

In 1862 was Veur naarstig op zoek naar een nieuwe veldwachter om de orde in de kleine gemeenschap te handhaven. Klein met betrekking tot het aantal inwoners, maar groot qua oppervlakte. Van de tumultueuze Dam tot aan de grens met Voorschoten was voldoende toezicht noodzakelijk om de zo gewenste rust te waarborgen. Nu deed zich het aangename feit voor, dat de stoere Johannes Slaman, getrouwd met Johanna Suzanna de Wekker (1826-1891), woonachtig was in Veur en solliciteerde naar de vrijgekomen baan. Slaman was als voormalige militair (1851 tot 1858) normaal gesproken uitstekend geschikt voor deze baan.

Maar de burgemeester lag dwars, terwijl Slaman zijn uiterste best deed om veldwachter te worden: hij was daartoe zelfs twee keer op audiëntie bij de Commissaris des Konings geweest! Laatste autoriteit oordeelde hem prima geschikt, zowel qua uiterlijk als leeftijd. De burgemeester die om opheldering was gevraagd, liet echter weten dat er een en ander mis was met de vroegere levenswijze van Slaman. Daarbij zou ook de handel en wandel van zijn vrouw ‘hinderlijk’ aanwezig zijn bij zijn functioneren.

Zijn vijf jaar oudere vrouw Johanna de Wekker had jarenlang in ongehuwde staat samengewoond met de 35 jaar oudere, gepensioneerde kapitein Karel du Blois (1792-1856) met wie ze uiteindelijk in 1852 was getrouwd. Pas toen de kapitein overleed in 1856 huwde ze in 1858 met Johannes Slaman. Het dorp sprak hier schande van en daarbij kwam ook nog eens dat Johanna, weliswaar geboren te Leiden, een dochter was van een ongehuwde moeder die meerdere onechtelijke kinderen had gebaard. De schande die het dorp over deze ‘liederlijke’ vrouw uitsprak, zou ook op de veldwachter neerdalen. Voor de burgemeester was deze Slaman dan ook onaanvaardbaar in de functie van veldwachter.

Maar ook Slaman zelf ging niet vrijuit. Als marskramer kwam hij in Veur wonen, raakte daarna werkloos en ging naarstig op zoek naar een nieuwe baan, waarbij hij een beroep deed op zijn militaire verleden. In zijn beroep als marskramer had burgemeester Roering, die voorheen notaris was, reeds vele klachten van kwader trouw vernomen over Slaman, waardoor zijn bedrijf spoedig ter ziele ging. Daarnaast hielden zijn stiefkinderen zich bezig met ‘verbloemde bedelarij’ binnen de gemeente, wat het goed functioneren van veldwachter in Veur beslist in de weg zou staan. 

De burgemeester was zo vriendelijk om de Commissaris des Konings te melden dat hij in een andere gemeente wellicht zou voldoen als veldwachter. En zo geschiedde. We zien Slaman terug in Krimpen aan de Lek, waar Johannes vanaf 1864 actief is als veldwachter. Nog in 1872 is hij daar werkzaam als veldwachter, wanneer hij zijn zoontje aangeeft.