Huygensprijs voor proefschrift over superzware zwarte gaten

Voorburg - Sara Issaoun is onderscheiden met de Christiaan Huygens wetenschapsprijs voor ruimtewetenschappen voor haar proefschrift over superzware zwarte gaten.

Issaoun promoveerde vorig jaar  aan de Radboud Universiteit Nijmegen. “De eerste afbeelding van een schaduw van een zwart gat is misschien wel de meest iconische en meest erkende astronomische afbeelding in vele jaren, bekeken door miljarden mensen. Sara speelt nog steeds een zeer zichtbare rol bij het verspreiden van de betekenis en implicaties van dit beeld voor de wetenschap en de samenleving als geheel. Dit maakt haar een rolmodel voor jonge aspirant-wetenschappers,” aldus juryvoorzitter prof. dr. Ralph Wijers. De prijs, een bronzen beeld van Huygens en een geldbedrag van 10.000 euro, werd uitgereikt in de Oude Kerk te Voorburg.

Robbert Dijkgraaf, minister van OCW overhandigt prijswinnaar Sara Issaoun de cheque (foto: pr).

Sara Issaoun (Boghni, Algerije, 27 mei 1994) promoveerde op 3 september 2021 aan de Radboud Universiteit Nijmegen op het proefschrift ‘Lifting the veil on black holes: high-resolution imaging of black hole inner accretion flows’. Haar promotor was prof. Heino Falcke. De jury was onder de indruk van de breedte en diepte van het werk dat Sara tijdens haar promotie heeft verricht. Ze leverde belangrijke bijdragen aan de ontwikkeling en exploitatie van nieuwe observatietechnieken - in kalibratie, beeldvorming en data-analyse - die door de Event Horizon Telescope worden gebruikt om voor het eerst een schaduw van een zwart gat in beeld te brengen. Sara ontwikkelde enkele van de belangrijkste pijplijnen en procedures, zowel door haarzelf als in samenwerking met anderen. Naast deze prestatie is de wetenschappelijke output van haar proefschrift significant: ze leidde voor het eerst een groot project om de oriëntatie van het zwarte gat in M87 te bepalen en identificeerde de eigenschappen van het interstellaire medium tussen ons en het Galactische Centrum.

Bij al deze inspanningen nam ze een leiderschapsrol op zich die veel verder ging dan die van een reguliere promovendus. Naast de beeldvormingstechniek die ze ontwikkelde, leidde ze ook het allereerste wetenschappelijke experiment met Very Long Baseline Interferometry met de nieuwe ALMA-telescoop. Ze is zeer actief geweest op het gebied van publieksbereik en wetenschapscommunicatie en heeft vele presentaties en interviews gegeven voor zeer uiteenlopende doelgroepen. 

Issaoun behaalde in 2015 een Bachelor of Science in Natuurkunde aan de Universiteit van McGill, en in 2017 een Master of Science in Astrofysica aan de Radboud Universiteit. Met het Event Horizon Telescope-team verdiende ze onder meer de 2020 Breakthrough Prize in Physics en de 2020 Albert Einsteinmedaille. Voor haar eigen onderzoek ontving ze het Christine Mohrmann stipendium 2019 en de L’Oreal-UNESCO Nederland Aanstormend Talentprijs 2021. Sara werkt momenteel als NASA Einstein Fellow aan het Center for Astrophysics | Harvard & Smithsonian.

Er waren eervolle vermelingen voor dr. Sebastiaan Y. Haffert voor zijn dissertatie: ‘High-resolution integral-field spectroscopy of exoplanets’. En tevens voor dr. Edgar S. Steenstra voor zijn dissertatie: ‘Constraints on planetary formation, accretion and differentiation from experimental petrology’.

V.Ln.r. Sebastiaan Haffert (eervolle vermelding), Sara Issaoun (prijswinnaar), Marjan van Loon (voorzitter St. Christiaan Huygensprijs) en Robbert Dijkgraaf, minister van OCW (foto: pr).

Huygensprijs

De familie Huygens verbleef geregeld in Voorburg op het markante, door Constantijn ontworpen buiten Hofwyck dat nu in gebruik is als Huygensmuseum. Naar aanleiding van de 300e sterfdag van Christiaan in 1995 en de 400e geboortedag van Constantijn in 1996 besloot de gemeente Voorburg tot een eerbetoon aan vader en zoon Huygens. Er werd een stichting in het leven geroepen om een monument in hun nagedachtenis te verwezenlijken. In september 1996 is dit monument onthuld. Na realisering van het Nationaal Huygensmonument, heeft de stichting een nieuw initiatief ontplooid om de naam van Christiaan Huygens en de band tussen de Huygens en Voorburg levend te houden. Ondersteund door een aantal sponsors en de gemeente Voorburg werd zo de Christiaan Huygens wetenschapsprijs in het leven geroepen.

De prijs, die uit een belastingvrij geldbedrag van € 10.000, een oorkonde en een bronzen beeld van Christiaan Huygens bestaat, wordt sinds 1998 jaarlijks toegekend aan een onderzoeker die in een recent verdedigde dissertatie een belangrijke en maatschappelijk relevante bijdrage aan de wetenschap heeft geleverd. De Christiaan Huygensprijs beoogt mede om de contacten tussen universiteiten en bedrijfsleven te bevorderen en de instroom van studenten in de bètawetenschappen positief te beïnvloeden. De prijs wordt jaarlijks beurtelings uitgereikt in een van de wetenschapsgebieden die zich mede door het baanbrekend werk van Christiaan Huygens (1629-1695) hebben kunnen ontwikkelen: wiskunde, natuurkunde en ruimtewetenschappen.