Langhalskat overziet Koolmeeslaan

Leidschendam - Bent u ook zo dol op kattenfilmpjes? Kunt u ook zo genieten van die schattige rollebollende schepseltjes? En dan te bedenken dat katten kunstenaars eeuwenlang geïnspireerd hebben. Zo ook beeldhouwer Frans van der Veld. Op de Koolmeeslaan staat zijn betonnen exemplaar zeer hooghartig te wezen. 

Door Anne Marie Boorsma 

Katten zijn net mensen: ze hebben een karakter. De katten van de 19e-eeuwse kunstenares Henriëtte Ronner-Knip zijn bijvoorbeeld allemaal lieverdjes. Ze slapen, eten of zitten gewoon schattig te zijn in weelderige huizen. Ze worden omgeven door antieke meubelen, warme tapijten en prullaria. Als ze een muisje zien, knipogen ze. Alleen bij Pablo Picasso kom je er nog wel eens eentje tegen met een vogeltje in de bek. Echt zielig.

En kent u het affiche van Théophile-Alexandre Steinlen: ‘Le Chat Noir’, ofwel ‘De Zwarte Kat’, het beroemde cabaret in het Parijse Montmartre? Deze kat zit op een podiumpje en kijkt ons brutaal aan met grote scheve ogen. Hij heeft een aura om het hoofd als teken van heiligheid. Zijn houding komt overeen met onze langhalskat aan de Koolmeeslaan.

Deze langhalskat is ook het soort, dat zie je onmiddellijk, met personeel dat zorgt voor de dagelijkse fijngesneden veldmuis-, mees- en kabeljauwfilet op goudomrande bordjes. Dat is ze gewend. Want deze kat is een aristo-kat en een nazaat van de heilige Bastet, de Egyptische kattengodin van liefde en muziek. Hoe bijzonder, ze zit en staat tegelijkertijd. Net als de ‘Chat Noir’. Ze zit op de achterpoten en staat op die uitgestrekte voorpoten. Op voorname wijze houdt ze haar onderdanen in de gaten. Haar hoofd, met de rechtopstaande oren, staat op een lange hals. De titel zegt het al. Samen met rug en heupen vormen zij een sierlijke boog waardoor ze die speciale godinnen-uitstraling krijgt. Haar aaibaarheidsfactor is nul. Maar dat hoort ook. Ze zit op een vierkant podium, haar gouden troon. Misschien dat een enkeling haar pootje durft te kussen, maar die mysterieuze sfeer die haar omringt vraagt om gepaste afstand.

Maker Frans van der Veld doorliep de Vrije Academie en Koninklijke Academie in Den Haag. Sinds 1980 werkt hij nauw samen met zijn echtgenote Truus van der Veld. Door heel Nederland zijn beelden van hen te vinden. Ze werken figuratief, maar ook abstract en in verschillende materialen.

Overduidelijk heeft Van der Veld zich vooral laten inspireren door de overbekende beelden van liefdesgodin Bastet die te bewonderen zijn in het Louvre in Parijs, maar natuurlijk ook in ons eigen Rijksmuseum van Oudheden in Leiden. In de vitrines liggen ook kattenmummies, gebroederlijk naast die van krokodillen, vissen en mensen. Bijzonder dat deze dieren uit het oude Egypte, net als de farao’s, beschouwd werden als goddelijke wezens.

Meer informatie over cursussen kunstgeschiedenis en reacties: www.annemarieboorsma.nl.